شاگردیِ مسیحی چیست؟

واژه‌ی شاگرد در عهدجدیدِ ما از واژه‌ای یونانی می‌آید که به معنای «یادگیرنده» یا «پیرو» است. بنابراین، وقتی می‌پرسیم شاگردیِ مسیحی چیست، در واقع می‌پرسیم یادگیری از عیسی و پیروی از او چه معنایی دارد. بر همین اساس، می‌خواهم به‌اختصار برخی ویژگی‌های کلیدیِ شاگردیِ مسیحی را بیان کنم.
در آغاز باید تشخیص دهیم که تمایز سخت و رایج میان بشارت و شاگردی از نظر کتاب‌مقدّس قابل دفاع نیست. چه در زندگی ما و چه در کتاب‌مقدّس، به‌ندرت ترتیب منظمی از بشارت و سپس شاگردی وجود دارد. اغلب، مرز میان این دو مبهم است.
برای مثال، می‌توانیم فرمان بزرگ عیسی را در متی ۲۸: ۱۸-۲۰ اشتباه بخوانیم و آن را صرفاً دعوتی به بشارت بدانیم. امّا عیسی چه گفت؟ «پس بروید و همه‌ی امّت‌ها را شاگرد سازید.» خداوند ما را نفرستاد تا فقط دعوتی برای ایمان صادر کنیم و آن را رها کنیم. بی‌تردید باید انجیل را موعظه کنیم. امّا فرمان بزرگ ما را فرا می‌خوانَد تا شاگرد بسازیم، نه فقط نوایمانان.
وقتی این بدفهمی را کنار بگذاریم، می‌توانیم شاگردیِ مسیحی را درک کنیم. بیایید آن را به‌سادگی تعریف کنیم: شاگردیِ مسیحی یعنی زیستن در اتحاد با عیسی که خودِ حیات است (یوحنا ۱۴: ۶). سه ویژگیِ اساسی از این تعریف نمایان می‌شود.

۱. شاگردیِ مسیحی شیوه‌ای از زندگی است، نه تصمیمی یک‌باره یا تعهدی نیم‌بند.
در زمانی که به‌اصطلاح «برندهای سبک زندگی» بازارها را دربر گرفته‌اند، عیسی می‌خواهد ما برندِ سبکِ زندگیِ شاگردیِ مسیحی را درک کنیم. در یک واژه، آن صلیب‌برداری است. بنابراین شاگردی آسان نیست. هنگامی که عیسی ما را می‌خواند تا از او پیروی کنیم، ما را دعوت می‌کند تا شیوه‌ی کهنه‌ی اندیشیدن، زیستن و باور خود را کنار بگذاریم. تنها به فیض خدا، زندگیِ پیشین خود را بر صلیب می‌کشیم و به دعوت الهیِ صلیب‌برداری پاسخ می‌دهیم: «اگر کسی بخواهد مرا پیروی کند، می‌باید نفس خود را انکار نموده، صلیب خود را هر روزه بردارد و مرا متابعت کند» (لوقا ۹: ۲۳).
عنصر «سبک زندگی» در سخنان عیسی آشکار است. مردن نسبت به راه‌های کهنه و پیروی از عیسی تعهدی روزانه است—این راهِ زندگی است. شاگردیِ مسیحی با دعوت عیسی برای پیروی از او آغاز می‌شود. از آنجا، زندگیِ تازه‌ای را تجربه می‌کنیم که با مرگی روزانه نسبت به هر آنچه پیش‌تر بود، همراه است.

۲. شاگردیِ مسیحی به معنای گام برداشتن در ایمان است.
این همان معنای زیستن در اتحاد با عیسی است—زیستن با ایمان به پسرِ برخاسته از مردگانِ خدا. در بازتابِ دعوت عیسی به صلیب‌برداری، پولس اتحاد ما با مسیح را چنین توصیف می‌کند: «زیراکه مردید و زندگی شما با مسیح در خدا مخفی است» (کولسیان ۳: ۳).
ایمان عطای الهی است (افسسیان ۲: ۸-۱۰)، بنابراین شاگردیِ عیسی فقط به فیض خدا آغاز و ادامه می‌یابد، از راه ایمان. خونِ حیاتِ شاگرد ایمان است: «لیکن بدون ایمان تحصیل رضامندی او محال است» (عبرانیان ۱۱: ۶).

۳. شاگردیِ مسیحی منجر به حیات جاودان می‌شود، هم در حال و هم در جهان آینده.
دعوت انجیلِ عیسی به ما دعوت به حیاتِ فراوان است (یوحنا ۱۰: ۱۰). شاگرد، در همین اکنون از حیات جاودان برخوردار است (یوحنا ۵: ۲۴) و در عین حال منتظر حیات جاودان در آینده است (متی ۱۹: ۲۹). لذتِ کنونی و امیدِ آینده‌ی حیات جاودان ممکن است، زیرا ما از راه ایمان با او که «راه و راستی و حیات» است، متحد هستیم (یوحنا ۱۴: ۶).

خدا چگونه ما را در شاگردی یاری می‌کند؟
پاسخ را می‌توان در واژه‌هایی یافت که از تعلیم‌نامه‌ی کوتاه وست‌مینستر، پرسش و پاسخ ۸۸، گرفته شده‌اند، که درباره‌ی «وسایل فیض» سخن می‌گوید: کلام خدا، آیین‌ها، و دعا. این‌ها «وسایل فیض» نامیده می‌شوند، زیرا وسایلی هستند که خدا از آن‌ها برای رسیدن به هدفی استفاده می‌کند—تا ما را در حین پیروی از عیسی به شباهت او درآورد (رومیان ۸: ۲۹).
از نظر عملی، هر یک از این وسایل برای شاگردیِ مسیحی حیاتی است. نخست، شاگردِ عیسی کلامِ خدا را دوست خواهد داشت. او از خواندن، مطالعه و شنیدنِ آن در موعظه لذت می‌برد. کتاب‌مقدّس عالی‌ترین مرجع او خواهد بود و تمامی زندگی‌اش را تسلیم تعالیم آن می‌کند.
دوم، شاگردِ عیسی در آیین‌های تعمید و شام خداوند سهیم خواهد شد. مسیح این‌ها را به کلیسای خود برای تغذیه‌ی روحانی‌اش عطا کرده است. تعمید، آغاز شاگردیِ ما را نشان می‌دهد، در حالی که شام خداوند خوراک آسمانیِ ما را در مسیر فراهم می‌کند. شاگرد هیچ اتّکایی به خودِ آیین‌ها ندارد، بلکه با ایمان، فیض خدا را در مسیح از طریق روح‌القدس دریافت می‌کند، آنگاه که آن‌ها را به‌درستی و در مشارکت با دیگر ایمانداران به‌کار می‌گیرد.
سوم، شاگردِ عیسی دعا خواهد کرد. همان‌گونه که درباره‌ی رسول تازه‌تبدیل‌شده‌ی پولس گفته شد، درباره‌ی همه‌ی شاگردان حقیقی نیز چنین خواهد بود: «زیراکه اینک، دعا می‌کند» (اعمال ۹: ۱۱). در دعا، شاگرد از طریق شفاعت پسر و در قدرت روح‌القدس، از مشارکت صمیمی با پدر آسمانی خود برخوردار می‌شود.
شاگردیِ مسیحی با انتخاب فیض‌آمیز خدا آغاز می‌شود و از ابتدا تا انتها به‌وسیله‌ی تثلیث مقدّس نگاه داشته می‌شود. بنابراین، زندگیِ شاگرد هیجان‌انگیز است. آیا می‌توان استاد بهتری از عیسی داشت؟ آیا می‌توان عطایی بزرگ‌تر از حیات جاودان یافت؟ آیا می‌توان فراهم‌آوریِ برتری از وسایل فیضی که خدا به ما عطا کرده است، تصور کرد؟ شاگردیِ مسیحی همان زندگی است که باید در جهانی ویران‌شده از گناه زیسته شود. پس هنگامی که از عیسی پیروی می‌کنیم، «اعتراف امید را محکم نگاه داریم، زیراکه وعده‌دهنده امین است» (عبرانیان ۱۰: ۲۳).