سه نکته که باید دربارهٔ کتاب یوئیل بدانید

آنچه بیشتر مردم دربارهٔ کتاب یوئیل می‌دانند، نبوت بزرگ یوئیل ۲۸:۲-۲۹ است؛ جایی که خدا وعده می‌دهد روح خود را بر همهٔ بشر فرو ریزد تا همهٔ اعضای جماعت قوم خدا نبوت کنند. اما معنای این آیات را نمی‌توان جدا از پیام کلی کتاب فهمید. سه نکته دربارهٔ کتاب یوئیل وجود دارد که به فهم پیام آن کمک می‌کند:

۱. تاریخِ کتاب یوئیل نامشخص است

نخست، در بیشتر کتاب‌های نبوی، زمینهٔ تاریخی برای درک پیام کتاب اهمیت دارد، اما تاریخ کتاب یوئیل نامشخص است. معبد در حال فعالیت است، که این امر می‌تواند به معبد سلیمان پیش از تبعید اشاره داشته باشد (که در سال ۵۸۶ پیش از میلاد ویران شد) یا به معبدی که پس از بازگشت از تبعید تقدیس شد (۵۱۶ پیش از میلاد).

هیچ پادشاهی در این کتاب ذکر نشده و هیچ یک از دشمنان اصلی اسرائیل یا یهودا نیز نام برده نشده‌اند. پژوهشگران تاریخ‌های گوناگونی پیشنهاد داده‌اند، اما هیچ دیدگاهی به طور قطعی پذیرفته نشده است.

به نظر می‌رسد کتاب، دیدگاهی پیشاتبعیدی را بازتاب می‌دهد که با رویدادهای پیرامون ویرانیِ معبد اول ارتباط دارد؛ مانند قطع شدن قربانی‌ها (یوئیل ۹:۱)، تهدید از سوی لشکری از شمال (یوئیل ۲۰:۲) و وعدهٔ رهایی آینده (یوئیل ۲۳:۲-۲۹). برخی بر این باورند که تعیین تاریخ کتاب دشوار است، زیرا کتاب به صورت متنی آیینی درآمده بود که در زمان­های مصیبت‌ ملی بارها تکرار می‌شد.

۲. زمینهٔ کتاب، بلای ملخ‌ها است

دومین نکته‌ای که باید دربارهٔ کتاب یوئیل بدانید، این است که موقعیت تاریخی کتاب به پیام آن پیوند خورده است. زمینهٔ کتاب بلای ملخ‌ها است.

فصل اول، دعوتی به سوگواری جمعی به سبب بلای ملخ‌هایی است که چنان ویرانگر بودند که پیش‌تر مانند آن رخ نداده بود. این بلا در یوئیل ۴:۱ توصیف می‌شود؛ جایی که دسته‌های ملخ هر آنچه خوردنی بود را نابود کرده‌اند.

گروه‌های مختلف فرا خوانده می‌شوند تا ماتم کنند:

            •           میگساران باید شیون کنند، زیرا تاک‌ها نابود شده‌اند (یوئیل ۵:۱-۷).

            •           کاهنان باید به سوگ بنشینند، زیرا قربانی‌ها قطع شده‌اند (یوئیل ۸:۱-۱۰).

            •           کشاورزان باید سرافکنده شوند، زیرا محصولی برای برداشت نخواهد بود (یوئیل ۱۱:۱-۱۲).

همچنین کاهنان فرا خوانده می‌شوند تا قوم خدا را در آیینی از سوگواری که شامل گریه و روزه است رهبری کنند (یوئیل ۱۳:۱-۱۴).

آشوب ناشی از بلای ملخ‌ها تصویری از «روز خداوند» می‌شود. آن روز برای کسانی که خدا را رد می‌کنند روز داوری خواهد بود و برای کسانی که به سوی خدا بازمی‌گردند، روز برکت.

بلای ملخ‌ها پیش‌درآمد داوری آن روز است که نخستین بار در یوئیل ۱:‏۱۵ ذکر می‌شود:

«وای از آن روز! زیرا که روز خداوند نزدیک است.»

ویرانی آن روز در یوئیل ۱۶:۱-۲۰ توصیف می‌شود و با فراخوانی فوری به هوشیاری، در یوئیل ۱:۲-۲ به اوج می­رسد؛ جایی که آن روز چنین توصیف می‌شود: «روزِ تیره و تاریک» و «روز ابرها و تاریکی غلیظ!»

این تاریکی بر کوه‌ها گسترده می‌شود و به لشکری عظیم و نیرومند اشاره دارد که برای نبرد صف‌آرایی کرده است؛ جنگاورانی که متوقف نمی‌شوند. مردم از تصور روبه‌رو شدن با این لشکر در اضطراب‌اند، زیرا این تنها یک ارتش زمینی نیست، بلکه لشکر خداوند است.

خداوند پیشاپیش این لشکر، آواز خود را بلند می‌کند و خودِ آفرینش می‌لرزد؛ خورشید و ماه تاریک می‌شوند (یوئیل ۱۰:۲-۱۱). هیچ کس توان ایستادن در برابر آن را ندارد، زیرا «روز خداوند عظیم است و بسیار مَهیب» (یوئیل ۱۱:۲).

در کتاب یوئیل، «روز خداوند» صرفا یک رویداد تاریخی نیست، بلکه رویدادی آخرالزمانی را توصیف می‌کند که تاریخ را به پایان می‌رساند. یوئیل از ویرانی قریب­الوقوع داوری خدا در آن روز استفاده می‌کند تا قوم خدا را به توبه فرا خواند (یوئیل ۱۵:۲-۱۷). او همچنین وعده می‌دهد که خدا برکات مادی را در بازگشت از ویرانی ملخ‌ها عطا خواهد کرد (یوئیل ۲۱:۲-۲۷) و برکات روحانی را از طریق فرو ریختن روح‌القدس خواهد بخشید (یوئیل ۲۸:۲-۳۲).

۳. پطرس رسول از یوئیل برای توضیح روز پنتیکاست نقل می‌کند

سومین نکته دربارهٔ این کتاب، این است که پطرس در اعمال رسولان ۱۷:۲-۲۱ از یوئیل ۲۸:۲-۳۲ نقل قول می‌کند تا رویدادهای روز پنتیکاست را توضیح دهد.

برکات روحانی‌ای که یوئیل دربارهٔ آن نبوت کرده بود در حال تحقق بودند، زیرا خدا روح خود را بر همهٔ بشر فرو ریخت تا هر که نام خداوند را بخواند نجات یابد.

علاوه بر این، نفش نبوتیِ اعلام کلام خدا چنان گسترش یافت که همهٔ طبقات جامعه حتی غیریهودیان را در بر گرفت؛ کسانی که آن‌گونه که روح بدیشان قدرتِ تکلم می‌بخشید، با فهم و ادراک به زبان‌های مادریِ خودشان با یکدیگر سخن می‌گفتند (اعمال ۴:۲).

در آن زمان، به جای آنکه داوری نهایی بر دشمنان خدا فورا واقع شود (یوئیل ۱:۳-۸)، همراه با بازسازی کامل قوم خدا (یوئیل ۱۷:۳-۲۱)، مقاصد نجات‌بخش خدا از طریق اعلام خبر خوش عیسای مسیح به تمام جهان در حال تحقق بود.

در نتیجه، ما در عیسای مسیح، بیعانهٔ نجات خود را تجربه کرده‌ایم. ما در انتظار کمال نجات خود هستیم، هنگامی که نجات‌دهندهٔ ما باز خواهد گشت تا «روز خداوند» را در داوری نهایی دشمنان خدا و بازسازی کامل قوم او به انجام رساند.

در آن زمان، برای ابدیت حضور کامل او را تجربه خواهیم کرد و از برکات فراوان روحانی و جسمانی که از حضور او جاری می‌شود، بهره‌مند خواهیم شد.