عیسی، معبد حقیقی و نهاییِ خداست

وقتی به معبد در کتاب‌ مقدس فکر می‌کنید، چه تصویری در ذهن شما شکل می‌گیرد؟

شاید خیمهٔ باشکوهی را در بیابان تصور کنید که با پرده‌های نفیس، ستون‌های زرین که مکانی مقدس را احاطه کرده­اند، برپا شده بود.

یا شاید معبد باشکوه سلیمان را به یاد آورید؛ جایی که کروبیان از قدس‌الاقداس پاسداری می‌کردند و دیوارهای زراندود آن با نقش درختان انار آراسته شده بود.

ممکن است حتی معبد عظیم هیرودیس را تصور کنید که با سنگ‌های تراشیده‌شدۀ غول‌آسا بر فراز اورشلیم می‌درخشید و یکی از شگفتی‌های جهان باستان به شمار می‌رفت.

همهٔ این تصاویر، توصیف‌هایی درست از جلوه­های گوناگون معبد در دوره‌های مختلف تاریخ کتاب‌ مقدس هستند.

اما آنچه ممکن است شگفت‌آور باشد این است که کتاب مقدس به ما می‌آموزد:

هر گاه به معبد فکر می‌کنیم، باید پیش از هر چیز به عیسای مسیح بیندیشیم.

تمام معبدهای پیشین، تنها سایه‌هایی بودند که به او اشاره می‌کردند.

باغ عدن؛ نخستین معبد

نخستین معبدی که در کتب مقدس ظاهر می‌شود، باغ عدن است.

همانند خیمۀ عبادت و معبدی که بعدها ساخته شد، خدا عدن را آفرید تا جایگاه مقدس خودش باشد؛ مکانی که در آن با قوم خود سکونت داشته باشد.

پیش از سقوط، قرار بود عدن همان قدس خدا بر روی زمین باشد.

به همین دلیل، خدا در عدن «راه می‌رفت»، همان‌گونه که بعدها در میان خیمهٔ اجتماع حضور می‌یافت (پیدایش 8:3؛ لاویان 12:26؛ تثنیه 14:23).

شباهت‌های فراوانی میان عدن و معبد وجود دارد:

• ورود به هر دو از سمت شرق بود (پیدایش 24:3؛ خروج ۱۸:۲۶-۲۲).
• کروبیان از هر دو محافظت می‌کردند (پیدایش 24:3؛ خروج 31:26؛ اول پادشاهان ۲۳:۶-۲۹).
• هر دو پر از درختان بودند (پیدایش 16:2؛ اول پادشاهان ۲۰:۶-۳۶).
• آدم و کاهنان هر دو مامور بودند که مکان مقدس را «خدمت و محافظت نمایند» (پیدایش 15:2؛ اعداد 8:3؛ 26:8؛ ۵:۱۸-۶).

از این رو، باغ عدن نخستین معبد خدا بود.

خیمه و معبد؛ سایه‌هایی از حقیقت

اما آدم با سقوط در گناه، از آن مکان مقدس رانده شد.

پس از آن، هنگامی که خدا قوم خود را از مصر نجات داد، با فیض خود بار دیگر مکانی مقدس برای حضور خویش برپا ساخت؛ تا گناهکاران بتوانند با توبه و پرستش، از طریق تقدیم مکرر قربانی­ها به او نزدیک شوند (عبرانیان ۱:10).

خدا دربارهٔ خیمه فرمود:

«در میان بنی‌اسرائیل ساکن خواهم شد و خدای ایشان خواهم بود» (خروج ۴۵:۲۹-۴۶).

اما پس از ساخت خیمۀ عبادت، اسرائیل دریافت که ابر مقدس حضور خدا، مستلزم پاکی و قدوسیت تمام کسانی است که می­خواهند به او نزدیک شوند. از این رو هیچ کس حتی موسی نیز نتوانست وارد آن شود (خروج 35:40).

بعدها سلیمان معبدی باشکوه‌تر ساخت و همان ابر جلال بار دیگر معبد را پر کرد که نشان می­داد حتی کاهنان نیز نمی­توانند وارد حضور خدا شوند (اول پادشاهان ۱۰:۸-۱۱).

انتظار برای معبدی بزرگ‌تر

پس از آنکه نبوکدنصر معبد سلیمان را ویران کرد و قوم خدا را به اسارت برد، کوروش پادشاه ایران به یهودیان اجازه داد به سرزمین خود بازگردند و معبد تازه‌ای بنا کنند (عزرا ۱؛ دوم تواریخ ۲۲:۳۶-۲۳).

اما پیرمردانی که شکوه معبد سلیمان را دیده بودند، هنگام مشاهدهٔ این معبد جدید از سر اندوه گریستند (عزرا 12:3).

زیرا می‌دانستند این بنا هرگز آنچه را که انبیا وعده داده بودند، محقق نخواهد ساخت.

انبیا پیشگویی کرده بودند که روزی همهٔ ملت‌ها، یهود و غیریهود، برای پرستش خدا به معبد او خواهند آمد (اشعیا ۱:۲-۵).

اما آن معبد بسیار باشکوه‌تر از معبد سلیمان خواهد بود.

خدا دربارهٔ آن وعده داد:

«من با شما هستم» (حجّی 4:2).

و آن معبد، جلال و نجات را برای همهٔ ملت‌ها به ارمغان خواهد آورد (حجّی ۵:۲-۹).

عیسی، معبد حقیقی

آن معبدی که مقدسان عهد عتیق در انتظارش بودند، سرانجام در شخص پسر مجسم‌شدهٔ خدا ظاهر شد.

یوحنا می‌نویسد:

«کلام انسان شد و در میان ما مسکن گزید» (یوحنا 14:1).

واژهٔ «مسکن گزید» در اصل یونانی به معنای «خیمه زد» یا «در میان ما خیمه برپا کرد» است.

عیسی همان حضور حقیقی خداست که تمام الوهیت به صورت جسمانی در او ساکن است.

پولس نیز می‌گوید:

«الوهیت با همۀ کمالش به صورت جسمانی در مسیح ساکن است» (کولسیان ۹:۲-۱۰).

خودِ عیسی نیز این حقیقت را آشکار ساخت هنگامی که به یهودیان فرمود:

«این معبد را ویران کنید که من سه روزه آن را بر پا خواهم داشت» (یوحنا 19:2).

یهودیان معنای تحت­اللفظی سخنان عیسی را در نظر داشتند و گمان می­کردند دربارهٔ ساختمان معبد سخن می‌گوید؛ در حالی که عیسی به صورت روحانی دربارۀ خود سخن می­گفت، معبد واقعی خدا (یوحنا ۲۰:۲-۲۱).

کاهن، قربانی و معبد

خداوند، عیسی تنها معبد نیست. در واقع او به عنوان کاهن، خود را از طریق زندگی کامل و مرگ کفاره‌ای خود، به خدا تقدیم کرد تا گناهکاران از طریق قربانی او به حضور خدای قدوس راه یابند (عبرانیان ۱۱:۹-۱۴؛ ۱۹:۱۰-۲۰).

در او، هر سه حقیقت عهد عتیق به کمال رسیده‌اند:

• او کاهن اعظم است.
• او قربانی کامل است.
• و او معبد حقیقی خداست.

کلیسا نیز معبد خداست

عهدجدید، بُعد دیگری از این حقیقت را آشکار می‌کند.

پولس می‌نویسد:

«آیا نمی‌دانید که معبد خدایید و روح خدا در شما ساکن است؟» (اول قرنتیان ۱۶:۳-۱۷).

ضمیر «شما» در این آیه جمع است. یعنی پولس قوم خدا را به صورت جمعی، به عنوان کلیسا خطاب می­کند.

یعنی کلیسای مسیح، به عنوان بدن او، معبد خدا بر روی زمین است. در نهایت ایمانداران در حال شبیه شدن به تصویر مسیح هستند (رومیان 29:8)، زیرا روح‌القدس در میان قوم خدا ساکن است.

حضور و قدرت خدا در کلیسای او آشکار است و او کلیسا را با روح خود مسح می­کند تا کار برکت دادن به قوم­ها از طریق انجیل را انجام دهد (متی ۱۸:۲۸-۲۰‏؛ دوم قرنتیان ۱:۴-۶‏).

ما به عنوان بدن مسیح، معبدی در وجود او هستیم، زیرا او ما را شبیه خودش می­سازد. از این رو کلیسا مظهر و جلوۀ آشکار قدوسیت خداست، زیرا ما نماینده و معرف مسیح در جهان هستیم. ما در مسیح شهری بر فراز تپه­ایم، از این رو، خداوند عیسی فرمود:

«شما نور جهانید. شهری را که بر فراز کوهی بنا شده، نتوان پنهان کرد» (متی 14:5).

و نیز نوری برای ملت­ها هستیم:

«تو را نوری برای ملتها ساختم» (اشعیا 6:49؛ اعمال رسولان 47:13).

به گونه­ای که جهان بتواند معبد حقیقی خدا را از طریق ما مشاهده کند.

نتیجه‌گیری

هرچند کتب مقدس از خیمه‌هایی باشکوه، دیوارهای زرین، ستون‌های عظیم و معبدهایی شگفت‌انگیز سخن می‌گوید، اما همهٔ آنها تنها سایه‌هایی بودند که به حقیقتی بزرگ‌تر اشاره می‌کردند.

نویسندهٔ عبرانیان می‌گوید که آنها سایهٔ «نیکویی‌های آینده» بودند (عبرانیان ۹-۱۰).

از این رو، ما دیگر در انتظار معبد دیگری نیستیم، ما او را داریم.